اضطراب

اضطراب چیست؟

اضطراب یک واکنش طبیعی انسان به تهدیدات ادراک‌شده یا موقعیت‌های استرس‌زا است. این وضعیت یک حالت پیچیده است که واکنش‌های ذهنی و جسمی را در بر می‌گیرد.

از نظر ذهنی، اضطراب می‌تواند به صورت دلهره، نگرانی و احساس ترس از رویدادهای احتمالی آینده ظاهر شود. از نظر جسمی، اغلب با افزایش هوشیاری، تنش عضلانی و تغییر در ضربان قلب همراه است که بدن را برای پاسخ «جنگ یا گریز» آماده می‌کند.

این وضعیت برای محافظت از ما طراحی شده است تا نسبت به خطرات احتمالی هشدار داده و ما را به اقدام وادار کند. احساسات گاه‌به‌گاه اضطراب طبیعی است و حتی می‌تواند مفید باشد و به افراد کمک کند تا تمرکز کرده و به چالش‌ها واکنش نشان دهند. این حالت به عنوان بخشی طبیعی از تجربه انسانی در نظر گرفته می‌شود که به توانایی ما در پیش‌بینی و برنامه‌ریزی برای آینده مرتبط است.

با این حال، هنگامی که اضطراب مداوم، طاقت‌فرسا یا نامتناسب با موقعیت واقعی شود، می‌تواند به طور قابل توجهی در زندگی روزمره اختلال ایجاد کند. در این زمان است که ممکن است به عنوان یک اختلال اضطرابی در نظر گرفته شود.

علائم اضطراب

اضطراب می‌تواند به روش‌های مختلفی ظاهر شود و هم ذهن و هم بدن شما را تحت تأثیر قرار دهد. این علائم می‌توانند شامل تپش قلب، احساس بی‌قراری یا تحریک‌پذیری و حتی تنش فیزیکی باشند. برخی از افراد مشکلات گوارشی مانند حالت تهوع یا ناراحتی معده را تجربه می‌کنند، در حالی که برخی دیگر ممکن است متوجه لرزش یا تعریق شوند.

از نظر ذهنی، اضطراب می‌تواند به صورت نگرانی مداوم ظاهر شود که کنترل آن سخت است. این نگرانی ممکن است بر روی کارهای روزمره یا موقعیت‌های خاص تمرکز داشته باشد. همچنین می‌تواند تمرکز کردن یا تصمیم‌گیری را دشوار کند. احساس نابودی یا وحشت قریب‌الوقوع یکی دیگر از تجربیات رایج است، به ویژه در طول یک حمله پانیک.

مهم است که بدانیم این علائم می‌توانند به طور قابل توجهی در زندگی روزمره تداخل ایجاد کرده و بر کار، تحصیل و روابط تأثیر بگذارند. به ویژه علائم فیزیکی گاهی اوقات ممکن است با سایر بیماری‌های مغزی اشتباه گرفته شوند، که این موضوع منجر به تأخیر در رسیدگی به اضطراب زمینه‌ای می‌شود.

علائم شایع عبارتند از:

• نگرانی مداوم و مفرط

• بی‌قراری یا احساس برانگیختگی

• خستگی

• دشواری در تمرکز یا خالی شدن ذهن

• تحریک‌پذیری و زودرنجی

• تنش عضلانی

• اختلالات خواب (مشکل در به خواب رفتن یا بیدار ماندن)

• تپش قلب سریع

• تعریق

• لرزش یا تکان خوردن

• تنگی نفس

• تهوع یا ناراحتی شکمی

• احساس سرگیجه یا سبکی سر

• احساس خطر ایجاد شونده یا وحشت

انواع رایج اختلالات اضطرابی

اختلالات اضطرابی گروهی از شرایط سلامت روان هستند که باعث می‌شوند افراد ترس و نگرانی شدیدی را تجربه کنند. مهم است بدانیم که این‌ها شرایط متمایزی هستند که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارند.

در حالی که عصبی بودن گاه‌به‌گاه بخشی طبیعی از زندگی است، اختلال اضطرابی شامل واکنش‌هایی است که با موقعیت تناسبی ندارند، کنترل آن پاسخ‌ها دشوار است و باعث اختلال شدید در عملکرد روزانه می‌شود.

اختلال اضطراب فراگیر

اختلال اضطراب فراگیر (GAD) با نگرانی مداوم و مفرط در مورد طیف وسیعی از مسائل روزمره مشخص می‌شود. این نگرانی اغلب غیرواقعی و کنترل آن دشوار است.

افراد مبتلا به GAD ممکن است به طور مکرر احساس ناتوانی، بی‌قراری و تنش کنند. آن‌ها همچنین ممکن است علائم فیزیکی مانند خستگی، تنش عضلانی و اختلالات خواب را تجربه کنند.

اختلال اضطراب اجتماعی

اختلال اضطراب اجتماعی که به عنوان فوبیای اجتماعی نیز شناخته می‌شود، شامل ترس شدید و مداوم از قضاوت شدن، خجالت‌زده شدن یا طرد شدن توسط دیگران است. اضطراب اجتماعی

این ترس می‌تواند افراد را به دوری از موقعیت‌های اجتماعی سوق دهد که می‌تواند به طور قابل توجهی بر روابط، کار و زندگی تحصیلی آن‌ها تأثیر بگذارد. این اضطراب به طور خاص به تعامل با افراد دیگر و تصور فرد از نحوه دیده شدنش مرتبط است.

آگورافوبیا (بازارهراسی)

آگورافوبیا ترس از موقعیت‌هایی است که در صورت بروز علائم پانیک، فرار از آن‌ها دشوار یا کمک در دسترس نباشد. این موضوع اغلب منجر به اجتناب از حمل و نقل عمومی، فضاهای باز، فضاهای بسته، شلوغی یا تنها بیرون رفتن از خانه می‌شود.

ترس فقط از خود موقعیت نیست، بلکه از تجربه پانیک یا سایر علائم ناتوان‌کننده در آن موقعیت است.

اختلال پانیک (وحشت‌زدگی)

اختلال پانیک با حملات پانیک مکرر و غیرمنتظره تعریف می‌شود. حمله پانیک موج ناگهانی از ترس شدید است که در عرض چند دقیقه به اوج خود می‌رسد. در طول یک حمله، افراد ممکن است تپش قلب شدید، تعریق، لرزش، تنگی نفس، درد قفسه سینه، حالت تهوع و ترس از دست دادن کنترل یا مرگ را تجربه کنند.

یک ویژگی کلیدی، نگرانی مداوم در مورد وقوع حملات بیشتر یا عواقب ناشی از این حملات است.

فوبیاهای خاص

فوبیای خاص ترس شدید و غیرمنطقی از یک شیء یا موقعیت خاص است. هنگامی که فرد با محرک فوبیا مواجه می‌شود، اضطراب فوری را تجربه می‌کند که اغلب منجر به اجتناب از آن می‌شود.

نمونه‌ها شامل ترس از ارتفاع، عنکبوت، پرواز یا حیوانات خاص است. این ترس با خطر واقعی که توسط شیء یا موقعیت ایجاد می‌شود، تناسبی ندارد.

اختلال اضطراب جدایی

اختلال اضطراب جدایی شامل ترس یا نگرانی مفرط در مورد جدا شدن از افرادی است که فرد به آن‌ها دلبستگی دارد. اگرچه این اختلال در کودکان خردسال به عنوان یک مرحله رشدی شایع است، اما می‌تواند تا نوجوانی و بزرگسالی نیز ادامه یابد.

علائم می‌تواند شامل پریشانی در هنگام پیش‌بینی یا تجربه جدایی، نگرانی مداوم در مورد از دست دادن عزیزان و شکایت‌های جسمی در هنگام رخ دادن جدایی باشد.

لال‌بازی انتخابی

لال‌بازی انتخابی شرایطی است که در آن فرد با وجود اینکه قادر به صحبت کردن در محیط‌های دیگر و راحت‌تر است، به طور مداوم در موقعیت‌های اجتماعی خاص صحبت نمی‌کند.

این ناتوانی در صحبت کردن به دلیل کمبود دانش یا عدم تمایل به صحبت کردن نیست، بلکه از اضطراب ناشی می‌شود. این اختلال اغلب کودکان خردسال را تحت تأثیر قرار می‌دهد اما می‌تواند در سال‌های بعدی نیز ادامه یابد.

چه چیزی باعث اضطراب می‌شود؟

اضطراب در اصل خود یک واکنش طبیعی انسانی است. این اتفاق زمانی رخ می‌دهد که ذهن ما، که قادر به تصور آینده است، با عدم قطعیت مواجه می‌شود. این عدم قطعیت می‌تواند ناشی از رویدادهای دنیای واقعی مانند یک قرار ملاقات نزدیک یا یک نگرانی مالی باشد، یا می‌تواند به طور درونی از طریق افکاری در مورد تهدیدات احتمالی ایجاد شود.