زمانی که اوتیسم و ADHD همپوشانی دارند

درک اوتیسم و ADHD به طور فردی

اوتیسم چیست؟

اختلال طیف اوتیسم، یا ASD، یک وضعیت پیچیده توسعه‌ای است که بر نحوه رفتار، تعامل با دیگران، ارتباطات و یادگیری افراد تأثیر می‌گذارد. به آن "طیف" می‌گویند زیرا تنوع وسیعی در نوع و شدت علائم وجود دارد که افراد تجربه می‌کنند.

ASD به عنوان یک شرایط نورودولوپمنتال درک می‌شود، به این معنی که به نحوه توسعه و عملکرد مغز مربوط می‌شود. در حالی که علل دقیق هنوز در حال تحقیق است، ژنتیک و عوامل محیطی نقش مهمی در آن بازی می‌کنند.

افراد با ASD اغلب در ارتباط اجتماعی و تعامل‌ها تفاوت‌هایی دارند و ممکن است رفتارها یا علاقه‌های محدود یا تکراری نشان دهند. این‌ها می‌توانند به شکل‌های مختلفی، مانند دشواری در مکالمه‌های متقابل، چالش‌ها در فهم نشانه‌های غیرکلامی، یا نیاز قوی به تکرار و روتین ظاهر شوند.

اختلال کم‌توجهی/بیش‌فعالی (ADHD) چیست؟

اختلال کم‌توجهی/بیش‌فعالی، یا ADHD، یک شرایط نورودولوپمنتال دیگر است. با الگوهای مداوم بی‌توجهی و/یا بیش‌فعالی-تکانشگری که می‌توانند عملکرد یا توسعه شخص را مختل کنند، مشخص می‌شود.

بی‌توجهی ممکن است به شکل دشواری در حفظ تمرکز، به‌راحتی حواس‌پرت شدن یا مبارزه با سازماندهی ظاهر شود. بیش‌فعالی و تکانشگری می‌توانند شامل معاشرت بیش‌ازحد، بی‌قراری، دشواری در نشستن، قطع کردن دیگران یا عمل بدون فکر باشند.

مثل ASD، فکر می‌شود که ADHD شامل تفاوت‌هایی در ساختار و عملکرد مغز باشد، به‌ویژه در نواحی مرتبط با عملکردهای اجرایی. نمایش ADHD می‌تواند به طور قابل توجهی از شخصی به شخص دیگر متفاوت باشد، به‌طوری که برخی افراد عمدتاً نشانه‌های بی‌توجهی نشان دهند، برخی دیگر عمدتاً نشانه‌های بیش‌فعالی-تکانشگری و برخی ترکیبی از هر دو.

هم‌پوشانی: ویژگی‌ها و علائم مشترک

واضح تر می‌شود که اوتیسم و ADHD همیشه شرایط مستقلی نیستند. بسیاری از افراد دریافت می‌کنند که از هر دو ویژگی تجربه دارند. این هم‌پوشانی فقط یک حکایت نیست؛ تحقیقات اشاره به عوامل ژنتیکی و عصبی مشترک دارد.

در واقع، تا زمانی که DSM-5 در سال ۲۰۱۳ به‌روزرسانی شد، تشخیص یکی از شرایط اغلب به معنای عدم توانایی در داشتن دیگری بود. اکنون ما می‌فهمیم که تشخیص‌های دوبل ممکن است و برای بسیاری، یک واقعیت است.

چالش‌های ارتباط اجتماعی

هر دو اوتیسم و ADHD می‌توانند بر نحوه تعامل اجتماعی افراد تأثیر بگذارند. برای افراد اوتیستیک، این ممکن است شامل دشواری در درک نشانه‌های اجتماعی، ایجاد ارتباط چشمی یا تفسیر ارتباط غیرکلامی باشد. افراد با ADHD ممکن است در قطع کردن دیگران، دشواری در منتظر ماندن نوبت خود یا ظاهر شدن به‌شکل بی‌توجهی به‌دلیل مسائل تمرکز مشکل داشت.

وقتی این ویژگی‌ها ترکیب می‌شوند، تعاملات اجتماعی می‌تواند پیچیده‌تر شود، گاهی اوقات منجر به سوءتفاهم یا احساسات انزوا.

حساسیت‌های حسی

تفاوت‌های پردازش حسی در هر دو اوتیسم و ADHD رایج است. افراد اوتیستیک ممکن است حساسیت زیاد به صداها، نورها، بافت‌ها یا بوها تجربه کنند که به احاطگی می‌انجامد. آن‌ها همچنین ممکن است به دنبال ورودی حسی خاصی باشند.

به‌طور مشابه، آن‌هایی که ADHD دارند می‌توانند به محرک‌های حسی حساس باشند و گاهی اوقات به دنبال تجربیات حسی شدید برای کمک به تمرکز یا تنظیم بگردند. این می‌تواند به صورت به‌راحتی حواس‌پرت شدن با صدای پس‌زمینه یا به دنبال حرکت بودن ظاهر شود.

دشواری‌های عملکرد اجرایی

عملکردهای اجرایی مهارت‌های ذهنی هستند که به ما کمک می‌کنند برنامه‌ریزی کنیم، سازماندهی کنیم، زمان را مدیریت کنیم و احساسات را تنظیم کنیم. هر دو اوتیسم و ADHD به میزان چشم‌گیری بر این مهارت‌ها تأثیر می‌گذارند.

افراد ممکن است با شروع کارها (ابتکار)، ماندن در تمرکز، به‌خاطر سپردن دستورالعمل‌ها، مدیریت احساسات خود و انتقال بین فعالیت‌ها مشکل داشته باشند. این می‌تواند زندگی روزمره، مدرسه و کار را چالش‌برانگیز کند.

رفتارهای تکراری و فراتمرکز

رفتارهای تکراری، که اغلب در اوتیسم مشاهده می‌شود، می‌توانند شامل چیزهایی مانند بال‌گردانی دست یا نیاز قوی به روتین باشند. در ADHD، این می‌تواند به شکل بی‌قراری یا معاشرت ظاهر شود.

یکی از مناطق هم‌پوشانی قابل‌توجه، فراتمرکز است. در حالی که افراد اوتیستیک ممکن است تمرکز شدیدی بر علاقه‌های خاص داشته باشند، افراد با ADHD نیز می‌توانند به شدت در فعالیت‌هایی که به آن علاقه دارند غرق شوند، گاهی اوقات تا حدی که هر چیز دیگری، از جمله نیازهای سلامت مغز مانند خوردن یا خوابیدن کنار گذاشته می‌شود. این تمرکز شدید می‌تواند بسته به زمینه، هم یک قوت و هم یک چالش باشد.

اوتیسم و ADHD: تفاوت‌های کلیدی

در حالی که ASD و ADHD برخی از ویژگی‌های مشترک دارند، ویژگی‌های اصلی و نحوه ظهور آن‌ها می‌تواند به شدت متفاوت باشد.

یکی از زمینه‌های اصلی تفاوت در ماهیت چالش‌های تعامل اجتماعی نهفته است. در ASD، مشکلات اجتماعی اغلب ناشی از تفاوت بنیادی در مبادله اجتماعی-عاطفی است، مانند چالش‌ها در درک یا پاسخ به نشانه‌های اجتماعی، به اشتراک گذاشتن علاقه‌ها یا شروع تعاملات اجتماعی.

از طرف دیگر، افراد با ADHD ممکن است بیشتر به دلیل تکانشگری، بی‌توجهی یا بیش‌فعالی در تعاملات اجتماعی مشکل داشته باشند که می‌تواند به قطع کردن دیگران، دشواری در منتظر ماندن برای نوبت‌ها یا ظاهر نشدن به عنوان شنونده منجر شود. این چالش‌های اجتماعی در ADHD اغلب ثانویه به علائم اصلی اختلال هستند تا یک نقص اصلی در درک اجتماعی.

نقطه دیگری از واگرایی در ارائه رفتارهای تکراری و علاقه‌های متمرکز است. در حالی که هر دو شرایط می‌توانند شامل تمرکز شدید باشند، نوع تمرکز و حضور رفتارهای محدود، تکراری (RRBs) بیشتر مشخصه ASD هستند.

این RRBs در ASD می‌تواند شامل علاقه‌های بسیار خاص، پافشاری بر یکنواختی یا حرکات حرکتی تکراری باشد. در ADHD، تمرکز شدید، که اغلب به عنوان فراتمرکز نامیده می‌شود، به‌طور معمول به فعالیت‌هایی که برای فرد بسیار تحریک‌کننده یا جذاب هستند متمرکز می‌شود و معمولاً با همان دامنه RRBs که در ASD دیده می‌شود همراه نیست.

معیارهای تشخیصی نیز به تفاوت‌ها اشاره می‌کنند:

• تشخیص ASD: به شدت بر نقص‌های مداوم در ارتباط اجتماعی و تعامل اجتماعی در زمینه‌های مختلف، همراه با الگوهای محدود، تکراری رفتار، علاقه‌ها یا فعالیت‌ها تکیه دارد.

• تشخیص ADHD: بر الگوهای مداوم بی‌توجهی و/یا بیش‌فعالی-تکانشگری تمرکز دارد که در عملکرد یا توسعه تداخل ایجاد می‌کند.

علاوه بر این، در حالی که حساسیت‌های حسی در هر دو مشترک است، الگوهای خاص می‌توانند متفاوت باشند. یک فرد با ASD ممکن است حساسیت حسی یا زیرپاسخی را به گونه‌ای عمیق‌تر یا گسترده‌تر تجربه کند، که عملکرد روزانه آن‌ها را در زمینه‌های مختلف حسی تحت تأثیر قرار می‌دهد. آن‌هایی که ADHD دارند ممکن است حساسیت‌های حسی داشته باشند، اما این‌ها گاهی اوقات می‌تواند به دشواری‌های توجه یا بی‌قراری آن‌ها مربوط شود، مثلاً به‌راحتی با صدای پس‌زمینه حواس‌پرت شوند.

مهم است توجه کنید که یک تشخیص علوم عصبی رسمی نیاز به ارزیابی جامع توسط افراد حرفه‌ای واجد شرایط دارد. این ارزیابی معمولاً شامل جمع‌آوری تاریخچهٔ توسعه‌ای دقیق، مشاهده مستقیم و مقیاس‌های ارزیابی استاندارد شده تکمیل شده توسط والدین، معلمان و در صورت مناسب بودن، فرد است. فرآیند تشخیص هدف دارد تا بین دو شرایط تمایز قائل شود و هر گونه تشخیص‌های هم‌زمان را شناسایی کند.

تشخیص و ارزیابی شرایط هم‌پوشانی

فهمیدن این که آیا کسی هم اوتیسم و هم ADHD دارد می‌تواند کمی دشوار باشد. برای مدت طولانی، پزشکان فکر می‌کردند که فقط می‌توانید یکی را داشته باشید. اما اکنون ما می‌دانیم که این درست نیست و دفترچه تشخیصی رسمی، DSM-5، در سال ۲۰۱۳ تغییر کرد تا هر دو تشخیص را مجاز کند. این بدان معناست که حرفه‌ای‌ها باید با دقت بیشتری نگاه کنند.

داشتن یک تصویر واضح معمولاً شامل چندین مرحله است:

• جمع‌آوری اطلاعات: این از گفتگو با فرد ارزیابی شده و اغلب اعضای خانواده یا تماس‌های نزدیک آن‌ها شروع می‌شود. آن‌ها در مورد طیف گسترده‌ای از رفتارها و تجربیات، از دوران کودکی تا به امروز، سؤال خواهند کرد. این کمک می‌کند که یک تاریخچه ساخته شود.

• استفاده از ابزارهای استاندارد: حرفه‌ای‌ها از پرسشنامه‌ها و مقیاس‌های ارزیابی خاصی که برای شناسایی ویژگی‌های هر دو اوتیسم و ADHD طراحی شده‌اند استفاده می‌کنند. این ابزارها به مقداردهی علائم و مقایسه آن‌ها با معیارهای تعیین شده کمک می‌کنند. برخی از ابزارهای رایج شامل جدول مشاهده تشخیص اوتیسم (ADOS) برای اوتیسم و مقیاس‌های ارزیابی کانرز برای ADHD است.

• مشاهده رفتار: مشاهده مستقیم فرد در تنظیمات مختلف می‌تواند درک‌های ارزشمندی ارائه دهد. این ممکن است در حین ارزیابی اتفاق بیفتد یا از گزارش‌های مدرسه یا کار باشد.

• بازبینی تاریخچه: مشاهده تاریخچهٔ توسعه‌ای، سوابق مدرسه و هر ارزیابی قبلی مهم است. این کمک می‌کند نحوهٔ نمایش علائم در طول زمان را دنبال کند.

مهم است توجه کنید که هم‌پوشانی بین اوتیسم و ADHD یک حوزهٔ پیچیده است و تحقیق همچنان ادامه دارد. به همین دلیل، مطالعات مختلف نرخ‌های متفاوتی از هم‌زمان‌های دو شرایط گزارش می‌کنند.

به عنوان مثال، برخی تحقیقات نشان می‌دهد که درصد قابل توجهی از کودکان اوتیستیک نیز معیارهای ADHD را برآورده می‌کنند، در حالی که قسمتی قابل توجه از کودکان با ADHD ویژگی‌های اوتیستیک نشان می‌دهند. مطالعات ژنتیکی نیز به اشتراک‌گذاری تأثیرات بین این دو شرایط اشاره دارد.

راهکارهایی برای حمایت و مدیریت اوتیسم و ADHD

وقتی از بیمارانی با اوتیسم و ADHD هم‌زمان حمایت می‌شود، یک رویکرد شخصی‌شده و جامع کلیدی است. تمرکز باید بر درک و کار با پروفایل نورودایورژنتیک منحصر به فرد فرد باشد، نه اینکه سعی کنیم آن‌ها را در انتظارات عادی جای دهیم. این به معنی درک و احترام به هویت آن‌ها در تمام مراحل است.

چندین استراتژی می‌توانند مؤثر باشند:

• تنظیمات محیطی: اصلاح محیط برای تطبیق نیازهای حسی مهم است. این ممکن است شامل دسترسی به فضاهای آرام، استفاده از هدفون‌های لغو نویز یا تنظیم نور برای کاهش بیش‌تحریکی باشد. ایجاد روال‌ها و ساختارهای پیش‌بینی‌شده نیز می‌تواند در مدیریت چالش‌های عملکرد اجرایی مفید باشد.

• حمایت از عملکرد اجرایی: برای مشکلات سازمان‌دهی، برنامه‌ریزی و مدیریت زمان، ابزارها و تکنیک‌های خاصی می‌توانند استفاده شوند. این می‌تواند شامل برنامه‌های بصری، استراتژی‌های تفکیک وظایف و کمک‌های خارجی برای حافظه و سازماندهی باشد.

• درمان‌ها و مداخلات پزشکی: برای علائم ADHD، دارو می‌تواند یک ابزار مفید برای برخی از بیماران باشد، که به‌طور بالقوه تمرکز را بهبود می‌بخشد و کم‌پرتی را کاهش می‌دهد. مهم است که همه گزینه‌های موجود را با یک ارائه‌دهندهٔ مراقبت‌های بهداشتی مورد بحث قرار دهید، در نظر گرفتن اینکه افراد اوتیستیک ممکن است حساسیت‌های متفاوتی به دارو داشته باشند. درمان‌های گفتاری و مشاوره نیز می‌توانند راهبردهایی برای مدیریت وظایف روزمره و بهبود تنظیم عاطفی ارائه دهند.

• بهره‌برداری از قوت‌ها: شناسایی و ایجاد بر اساس قوت‌ها و علاقه‌های فرد بسیار حیاتی است. بسیاری از افراد اوتیستیک و ADHD دارای خلاقیت بالا، تمرکز شدید بر علاقه‌های خاص و قابلیت‌های حل مسئلهٔ منحصر به فرد هستند. وارد کردن این قوت‌ها به زندگی روزمره و یادگیری می‌تواند بسیار انگیزشی و مؤثر باشد.

• اجتماع و ارتباط: ارتباط با دیگرانی که تجربیات مشابه دارند می‌تواند حمایت قابل توجهی ارائه دهد. جوامع آنلاین، گروه‌های حمایت و پلتفرم‌های اجتماعی می‌توانند فضایی برای یادگیری مشترک و درک متقابل ارائه دهند.

زندگی خوب با اوتیسم و ADHD هم‌زمان

زندگی با هر دو اوتیسم و ADHD، که گاهی اوقات به عنوان AuDHD شناخته می‌شود، مجموعه‌ای منحصر به فرد از تجربیات را ارائه می‌دهد. این وضعیتی است که ویژگی‌های هر دو شرایط می‌توانند تعامل داشته باشند، گاهی اوقات به‌ طریقی که متناقض به نظر می‌رسد.

به عنوان مثال، یک فرد ممکن است به شدت آرزوی ساختار و روتین داشته باشد، یک ویژگی مشترک اوتیستیک، اما به‌طور همزمان تمایل به تحریکات و نوبودگی، محرکی ناشی از ADHD داشته باشد که به تعارض داخلی منجر شود. این می‌تواند به شکل مبارزه بین خواستن برای برنامه‌ریزی دقیق یک فعالیت و سپس از دست دادن علاقه به سرعت، یا غرق شدن به شدت در یک علاقه خاص که نیازهای اصلی مانند خوردن یا خوابیدن نادیده گرفته می‌شوند، ظاهر شود.

مدیریت مؤثر اغلب شامل یک رویکرد چندجانبه است که نیازهای خاص فرد را در نظر می‌گیرد. این به معنی شناسایی است که استراتژی‌هایی که برای یک شخص کار می‌کنند ممکن است برای دیگری کار نکنند، حتی اگر آن‌ها تشخیص‌های مشابهی داشته باشند.

پیش‌رو با درک

پس ما دربارهٔ چگونگی حضور اغلب اوتیسم و ADHD کنار هم صحبت کردیم. وقتی به تحقیق نگاه می‌کنید، این واقعاً شگفت‌آور نیست؛ هم‌پوشانی زیادی در ژنتیک و نحوهٔ فعالیت مغز برای هر دو وجود دارد. این بدان معناست که برای بسیاری از مردم، این مسائل جداگانه نیستند، بلکه دو بخش از هویت آن‌ها هستند.

درک این ارتباط، که گاهی به عنوان AuDHD شناخته می‌شود، بسیار مهم است. این به ما کمک می‌کند ببینیم چرا برخی ممکن است به جهات مختلف کشیده شوند یا چیزها را با شدت بیشتری تجربه کنند.

همان‌طور که بیشتر می‌آموزیم، هدف این است که در حمایت از همه بهتر شویم، اطمینان حاصل کنیم که کمک مورد نظر را دریافت کنند و احساس درک شوند. این یک تصویر پیچیده است، اما با ادامه گفتگو و توجه به علم، می‌توانیم به آن هدف نزدیک‌تر شویم.

منابع

1. سروین، م. (۲۰۲۳). نشانه‌های توسعه‌ای ADHD و اوتیسم: یک تحقیق آینده‌نگر در 3623 کودک. روان‌پزشکی کودک و نوجوان اروپایی، ۳۲(۱۰)، ۱۹۶۹-۱۹۷۸. https://doi.org/10.1007/s00787-022-02024-4

2. رونگ، ی، یانگ، س. ج، جین، ی، و وانگ، ی. (۲۰۲۱). شیوع بیش‌فعالی/تکانشگری در افراد با اختلال طیف اوتیسم: یک متا-آنالیز. تحقیق در اختلالات طیف اوتیسم، ۸۳، 101759. https://doi.org/10.1016/j.rasd.2021.101759

سؤالات متداول

AuDHD چیست؟

AuDHD عبارتی است که بسیاری از مردم زمانی که هم اوتیسم و هم ADHD را دارا هستند استفاده می‌کنند. این یک راه برای توصیف تجربه داشتن ویژگی‌های هر دو شرایط است. این یک اصطلاح رسمی پزشکی نیست، اما به طور گسترده توسط جوامع اوتیسم و ADHD استفاده می‌شود.

چرا اوتیسم و ADHD اغلب با هم اتفاق می‌افتند؟

دانشمندان معتقدند که اوتیسم و ADHD ممکن است برخی علل مشترک، به‌ویژه در ژن‌های ما، داشته باشند. به آن مثل داشتن برخی از همان بلوک‌های ساختمانی در DNA خود که می‌تواند به یکی از دو شرایط یا هر دو منجر شود، فکر کنید. همچنین، بخش‌های مغز که چیزهایی مانند توجه و مهارت‌های اجتماعی را کنترل می‌کنند، ممکن است به طور مشابه در افرادی که هر دو اوتیسم و ADHD دارند کار کنند.

آیا کسی می‌تواند با هر دو اوتیسم و ADHD تشخیص داده شود؟

بله، برای مدت طولانی، پزشکان فکر می‌کردند که فقط می‌توانید یکی را داشته باشید. اما از سال ۲۰۱۳، دستورالعمل‌های پزشکی افراد را می‌پذیرند که با هر دو اوتیسم و ADHD تشخیص داده شوند. این به معنی این است که حرفه‌ای‌ها اکنون می‌توانند افراد را که نشانه‌های هر دو را نشان می‌دهند بشناسند و حمایت کنند.

چقدر رایج است که اوتیسم و ADHD هم‌پوشانی داشته باشند؟

این بسیار رایج است. مطالعات نشان می‌دهد که درصد قابل توجهی از افراد تشخیص داده شده با اوتیسم نیز معیارهای ADHD را برآورده می‌کنند. به‌طور مشابه، بسیاری از افراد با ADHD ویژگی‌هایی دارند که معمولاً با اوتیسم مرتبط است. اعداد دقیق ممکن است بسته به مطالعه‌ای که بررسی می‌شود متفاوت باشند، اما واضح است که این شرایط اغلب دست به دست هم می‌آیند.

برخی از ویژگی‌های مشترک بین اوتیسم و ADHD چیستند؟

افراد با هر دو اوتیسم و ADHD ممکن است چالش‌هایی در ارتباط اجتماعی تجربه کنند، حساسیت به صداها یا نورها (مسائل حسی) داشته باشند، با سازماندهی وظایف و مدیریت زمان (دشواری‌های عملکرد اجرایی) مشکل داشته باشند و گاهی اوقات به شدت به علاقه‌های خاص متمرکز شوند (فراتمرکز).

چگونه می‌توانید تفاوت را متوجه شوید اگر کسی هر دو اوتیسم و ADHD را داشته باشد؟

این می‌تواند دست و پا گیر باشد زیرا برخی ویژگی‌ها هم‌پوشانی دارند. مثلاً، کسی که ADHD دارد ممکن است به دنبال تجربیات جدید باشد، در حالی که کسی که اوتیسم دارد ممکن است ترجیح به روتین داشته باشد. اما یک فرد با AuDHD ممکن است هر دو جهت را احساس کند، تمایل به جدیدی بودن را داشته باشد ولی همچنین نیاز به ساختار داشته باشد، یا محیط‌های اجتماعی را هم جالب و هم طاقت‌فرسا ببیند.

اگر کسی مشکوک باشد که هر دو اوتیسم و ADHD را دارد، چه می‌شود؟

اگر فکر می‌کنید که ممکن است هر دو اوتیسم و ADHD را داشته باشید، بهترین گام بعدی این است که با یک پزشک یا حرفه‌ای بهداشت روانی صحبت کنید. آن‌ها می‌توانند آزمایشات و ارزیابی‌های خاصی انجام دهند تا بفهمنن که آیا شما یکی یا هر دو شرایط را دارید. دریافت یک تشخیص درست برای بهتر درک کردن خود و پیدا کردن حمایت مناسب مهم است.

چگونه والدین یا معلمان می‌توانند یک کودک با هر دو اوتیسم و ADHD حمایت کنند؟

حمایت از یک کودک با هر دو شرایط نیاز به درک نیازهای منحصربه‌فرد آن‌ها دارد. این ممکن است به معنای ایجاد روتین‌های پیش‌بینی‌شده در حالی که همچنین اجازه انعطاف را می‌دهد، کمک به مدیریت ورودی حسی، ارائه دستورالعمل‌های شفاف، و یافتن راه‌هایی برای سوق دادن تمرکز شدید آن‌ها به فعالیت‌های مثبت باشد. همکاری نزدیک با مدرسه و ارائه دهندگان خدمات بهداشتی کودک نیز کلیدی است.