سرطان مغز

سرطان چیست؟

سرطان گروهی پیچیده از بیماری‌هاست که با رشد کنترل‌نشدهٔ سلول‌های غیرطبیعی مشخص می‌شود. این سلول‌ها دچار تغییراتی، اغلب در DNA خود، شده‌اند که باعث می‌شود بدون توجه به فرایندهای طبیعی بدن تقسیم شوند و تکثیر یابند. برخلاف سلول‌های سالم که چرخهٔ زندگی مشخصی دارند و هنگام آسیب‌دیدگی یا پیری از بین می‌روند، سلول‌های سرطانی می‌توانند باقی بمانند و تکثیر شوند و توده‌هایی را تشکیل دهند که به آن‌ها تومور گفته می‌شود.

این سلول‌های غیرطبیعی می‌توانند به بافت‌های اطراف تهاجم کنند و در برخی موارد از طریق جریان خون یا دستگاه لنفاوی به بخش‌های دیگر بدن گسترش یابند؛ فرایندی که متاستاز نام دارد.

این تواناییِ گسترش یافتن، ویژگی کلیدی‌ای است که تومورهای بدخیم (سرطانی) را از تومورهای خوش‌خیم (غیرسرطانی) متمایز می‌کند. نوع خاص سرطان بر اساس منشأ سلول‌های غیرطبیعی و محل آن‌ها در بدن تعیین می‌شود.

سرطان مغز چیست؟

سرطان مغز به رشد غیرطبیعی سلول‌ها درون مغز اشاره دارد. این رشدها که تومور نام دارند، ممکن است مستقیماً در بافت مغز آغاز شوند یا از سرطانِ بخش دیگری از بدن به مغز گسترش یابند.

تومورهای اولیه در برابر تومورهای ثانویهٔ مغز

تومورهای مغزی به‌طور کلی بر اساس منشأشان طبقه‌بندی می‌شوند. تومورهای اولیهٔ مغز از خودِ سلول‌های مغزی آغاز می‌شوند.

در مقابل، تومورهای ثانویه یا متاستاتیکِ مغز در بخش دیگری از بدن شروع می‌شوند و سپس به مغز می‌رسند. سرطان‌هایی که معمولاً به مغز گسترش می‌یابند شامل مواردی هستند که از ریه‌ها، پستان، رودهٔ بزرگ، کلیه‌ها یا پوست منشأ می‌گیرند.

انواع شایع تومورهای مغزی

بیش از ۱۲۰ نوع شناخته‌شده از تومورهای مغزی وجود دارد که هرکدام بر اساس سلول‌هایی که از آن‌ها منشأ می‌گیرند یا محلشان نام‌گذاری شده‌اند. آن‌ها اغلب بر اساس نوع سلول درگیر دسته‌بندی می‌شوند:

• گلیوماها: این تومورها از سلول‌های گلیال، یعنی سلول‌های پشتیبان مغز، ایجاد می‌شوند. این یک دستهٔ گسترده است که آستروسیتوماها را شامل می‌شود؛ آستروسیتوماهایی که می‌توانند از انواع با رشد آهسته تا شکل‌های بسیار تهاجمی مانند گلیوبلاستوما متغیر باشند.

• مننژیوماها: این تومورها در مننژها، یعنی لایه‌های محافظی که مغز و نخاع را احاطه کرده‌اند، شکل می‌گیرند. مننژیوماها شایع‌ترین نوع تومور اولیهٔ مغز هستند و معمولاً خوش‌خیم‌اند.

• مدولوبلاستوماها: این‌ها تومورهای با رشد سریع هستند که معمولاً در مخچه، بخش پشتی و پایینی مغز، آغاز می‌شوند. آن‌ها در کودکان شایع‌ترند.

• تومورهای هیپوفیز: این تومورها که از غدهٔ هیپوفیز منشأ می‌گیرند، می‌توانند بر تولید هورمون و بینایی تأثیر بگذارند.

تومورهای خوش‌خیم در برابر بدخیم

تومورهای مغزی همچنین بر اساس اینکه خوش‌خیم (غیرسرطانی) یا بدخیم (سرطانی) باشند از هم متمایز می‌شوند.

• تومورهای خوش‌خیم: این تومورها سرطانی نیستند. آن‌ها معمولاً آهسته رشد می‌کنند و به بخش‌های دیگر مغز گسترش نمی‌یابند. بااین‌حال، حتی تومورهای خوش‌خیم هم می‌توانند در صورتِ بزرگ بودن یا قرار گرفتن در محل نامناسب، و وارد کردن فشار بر ساختارهای حیاتی مغز، باعث مشکلات سلامت روان جدی شوند.

• تومورهای بدخیم: این‌ها تومورهای سرطانی هستند. آن‌ها می‌توانند سریع‌تر رشد کنند و توانایی تهاجم به بافت اطراف مغز را دارند. برخی تومورهای بدخیم همچنین می‌توانند به نواحی دیگرِ دستگاه عصبی مرکزی گسترش یابند.

تومورها همچنین یک درجه دریافت می‌کنند، معمولاً از ۱ تا ۴، که نشان می‌دهد سلول‌ها زیر میکروسکوپ تا چه حد غیرطبیعی به نظر می‌رسند و احتمالاً با چه سرعتی رشد و گسترش می‌یابند. تومورهای درجهٔ ۱ کم‌تهاجمی‌ترین‌اند، در حالی که تومورهای درجهٔ ۴، مانند گلیوبلاستوما، تهاجمی‌ترین هستند.

علائم سرطان مغز

نشانه‌ها و علائم سرطان مغز می‌توانند بسیار متفاوت باشند. این تفاوت‌پذیری تا حد زیادی به اندازهٔ تومور، محل دقیق آن در مغز، و سرعت رشدش برمی‌گردد.

بخش‌های مختلف مغز مسئول عملکردهای گوناگون هستند، بنابراین توموری که بر یک ناحیهٔ خاص فشار می‌آورد یا به آن آسیب می‌زند می‌تواند به علائم مشخصی منجر شود. مهم است به یاد داشته باشید که برخی تومورهای مغزی، به‌ویژه انواعی که آهسته‌تر رشد می‌کنند، ممکن است تا زمانی که بسیار بزرگ نشوند علائم قابل‌توجهی ایجاد نکنند.

علائم عصبی

علائم عصبی اغلب نخستین نشانه‌هایی هستند که چیزی درست نیست. این علائم می‌توانند به چند شکل بروز کنند:

• سردردها: سردردهای مداوم، به‌ویژه آن‌هایی که با سردردهای معمول متفاوت‌اند، به‌مرور بدتر می‌شوند یا هنگام بیدار شدن رخ می‌دهند، می‌توانند نشانه باشند. افزایش فشار داخل جمجمه می‌تواند این حالت را ایجاد کند.

• تشنج‌ها: بروز تشنج جدید در یک بزرگسال که پیش‌تر هرگز تشنج نداشته، علامت مهمی است که نیاز به ارزیابی فوری پزشکی دارد.

• تغییرات بینایی: این می‌تواند شامل تاری دید، دوبینی یا حتی از دست دادن دید محیطی باشد.

• اختلال در گفتار و زبان: دشواری در پیدا کردن واژهٔ درست، گفتار نامفهوم یا مشکل در درک صحبت دیگران ممکن است رخ دهد.

• اختلال در مهارت‌های حرکتی: ضعف یا بی‌حسی در یک دست یا پا، مشکلات هماهنگی، یا دشواری در راه‌رفتن و حفظ تعادل نیز ممکن است دیده شود.

• مشکلات شنوایی یا تعادل: این وضعیت ممکن است به‌صورت کاهش شنوایی، وزوز گوش (تینیتوس) یا سرگیجهٔ مداوم بروز کند.

علائم عمومی

فراتر از تغییرات عصبیِ خاص، برخی علائم عمومی دیگر نیز می‌توانند با تومورهای مغزی مرتبط باشند:

• تهوع و استفراغ: تهوع یا استفراغِ بی‌دلیل و مداوم، به‌ویژه اگر به بیماری یا مصرف غذا مرتبط نباشد، می‌تواند یک علامت باشد.

• تغییرات شناختی و شخصیتی: ممکن است فرد دچار گیجی، مشکلات حافظه، دشواری در تمرکز، یا تغییرات محسوس در شخصیت و رفتار شود. این تغییرات گاهی در ابتدا می‌توانند ظریف باشند.

مهم است به یاد داشته باشید که بسیاری از این علائم می‌توانند ناشی از شرایطی غیر از سرطان مغز باشند. بااین‌حال، اگر هرگونه تغییر مداوم یا بی‌دلیل را تجربه می‌کنید، مراجعهٔ سریع به پزشک برای تشخیص و مراقبت مناسب توصیه می‌شود.

چه چیزی باعث تومورهای مغزی می‌شود

پیدا کردن اینکه دقیقاً چرا یک تومور مغزی شروع می‌شود می‌تواند پیچیده باشد. برای بسیاری از افراد، یک دلیل واحد و روشن وجود ندارد.

این موضوع اغلب به تغییراتی در DNA یک سلول برمی‌گردد که باعث می‌شود به‌جای پیروی از چرخهٔ طبیعی زندگی، خارج از کنترل رشد کند. این سلول‌های غیرطبیعی فقط به تکثیر ادامه می‌دهند و توده‌ای، یا تومور، را تشکیل می‌دهند.

عوامل ژنتیکی

گاهی ممکن است فرد یک وضعیت ژنتیکی را به ارث ببرد که او را بیشتر در معرض ابتلا به تومورهای مغزی قرار می‌دهد. به چیزهایی مانند سندرم لی-فرومنی یا سندرم تورکو فکر کنید.

این شرایط ارثی می‌توانند خطر را افزایش دهند. همچنین شایان ذکر است که تومورهای مغزی ممکن است بسته به جنسیت به شکل‌های متفاوتی بروز کنند. برای مثال، شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد مننژیوماها در زنان بیشتر از نوع کم‌درجه هستند، در حالی که در مردان بیشتر بدخیم‌اند.

عوامل محیطی

در حالی که علت‌های دقیق هنوز در حال پژوهش‌اند، برخی عوامل محیطی ممکن است نقش داشته باشند. قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض دوزهای بالای پرتو، مانند پرتودرمانی برای سرطان‌های دیگر یا انجام مکرر سی‌تی‌اسکن، با افزایش خطر مرتبط دانسته شده است.

همچنین پژوهش‌هایی در حال انجام است تا مشخص شود آیا قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض برخی مواد شیمیایی صنعتی یا آفت‌کش‌ها می‌تواند نقش داشته باشد یا نه، هرچند این مسئله هنوز به‌روشنی ثابت نشده است.

مهم است به یاد داشته باشید که داشتن یک عامل خطر به این معنا نیست که فرد حتماً به تومور مغزی دچار می‌شود. عوامل زیادی می‌توانند بر سلامت مغز فرد اثر بگذارند و در مورد بسیاری از تومورهای مغزی، علت همچنان ناشناخته است.

تشخیص سرطان مغز

فهمیدن اینکه آیا کسی تومور مغزی دارد یا نه، شامل چند مرحلهٔ مختلف است. پزشکان باید اطلاعاتی را گردآوری کنند تا بفهمند چه اتفاقی در جریان است.

اول، پزشک احتمالاً یک معاینهٔ عصبی انجام می‌دهد. این معاینه چیزهایی مانند بینایی، شنوایی، تعادل، هماهنگی، رفلکس‌ها و قدرت عضلات شما را بررسی می‌کند. این کار به آن‌ها کمک می‌کند ببینند آیا نشانه‌ای از مشکل در نحوهٔ عملکرد مغز وجود دارد یا نه.

بعد، آزمایش‌های تصویربرداری مبتنی بر علوم اعصاب بسیار مهم هستند. این آزمایش‌ها تصاویر داخل سر شما را ایجاد می‌کنند. نمونه‌های رایج عبارت‌اند از:

• MRI (تصویربرداری تشدید مغناطیسی): این روش از آهن‌رباها و امواج رادیویی استفاده می‌کند تا تصاویر بسیار دقیقی از مغز ارائه دهد. این معمولاً بهترین راه برای دیدن تومورهاست.

• سی‌تی‌اسکن (توموگرافی رایانه‌ای): این روش از پرتوهای ایکس برای ایجاد تصاویر مقطعی استفاده می‌کند. ممکن است سریع‌تر از MRI باشد و برای دیدن استخوان و برخی بافت‌های نرم مناسب است.

• PET scan (توموگرافی گسیل پوزیترون): این آزمایش می‌تواند نشان دهد سلول‌ها چقدر فعال هستند، که می‌تواند کمک کند مشخص شود آیا تومور سرطانی است و چقدر ممکن است تهاجمی باشد.

گاهی پزشک نیاز دارد سلول‌های غیرطبیعی را دقیق‌تر بررسی کند. این کار از طریق بیوپسی انجام می‌شود، که در آن یک قطعهٔ کوچک از تومور برداشته می‌شود. سپس پاتولوژیست این بافت را زیر میکروسکوپ بررسی می‌کند تا نوع دقیق تومور و سرطانی بودن یا نبودن آن را تعیین کند. اگر جراحی ممکن نباشد، ممکن است از یک بیوپسی سوزنیِ ویژه استفاده شود.

در برخی موارد، ممکن است پونکسیون کمری، که به آن ضربهٔ نخاعی نیز گفته می‌شود، انجام شود. این کار شامل گرفتن نمونهٔ کوچکی از مایعی است که مغز و نخاع را احاطه کرده است (مایع مغزی‌نخاعی) تا سلول‌های سرطانی بررسی شوند. این معمولاً زمانی انجام می‌شود که پزشکان مشکوک باشند تومور ممکن است در دستگاه عصبی مرکزی گسترش یافته باشد.

در نهایت، آزمایش‌هایی که تفکر و حافظه را بررسی می‌کنند و ارزیابی‌های نوروسایکولوژیک نام دارند، می‌توانند به پزشکان کمک کنند بفهمند یک تومور چگونه ممکن است بر عملکردهای روزانه و توانایی‌های شناختی فرد اثر بگذارد.

گزینه‌های درمان برای سرطان مغز

هنگام مواجهه با تشخیص سرطان مغز، برنامه‌های درمانی با دقت توسط تیمی از متخصصان پزشکی تدوین می‌شوند. این برنامه‌ها تا حد زیادی به نوع خاص تومور، درجهٔ آن (اینکه احتمال رشدش با چه سرعتی است)، و محل قرارگیری آن در مغز بستگی دارند.

هدف همیشه این است که تا حد امکان تومور برداشته شود و در عین حال عملکرد مغز حفظ گردد.

درمان‌های سرطان مغز

چندین رویکرد برای درمان سرطان مغز به‌کار می‌رود، اغلب به‌صورت ترکیبی:

• جراحی: این معمولاً نخستین گام است، به‌ویژه برای تومورهایی که قابل دسترسی‌اند. جراح تلاش می‌کند بافت تومور را بردارد. گاهی اگر توموری عمیق باشد یا با نواحی حیاتی مغز درهم‌تنیده شده باشد، فقط بخشی از آن را می‌توان برداشت. پیشرفت‌های تکنیک‌های جراحی، مانند استفاده از تصویربرداری در حین عمل، به جراحان کمک می‌کند دقیق‌تر باشند.

• پرتودرمانی: این روش از پرتوهای پرانرژی برای کشتن سلول‌های سرطانی یا متوقف کردن رشد آن‌ها استفاده می‌کند. می‌توان از آن پس از جراحی برای هدف قرار دادن سلول‌های سرطانیِ باقی‌مانده یا به‌عنوان درمان اصلی در صورتی که جراحی گزینهٔ مناسبی نباشد، استفاده کرد. انواع مختلفی از پرتودرمانی وجود دارد، از جمله پرتودرمانی خارجی و رادیوسرجری استریوتاکتیک، که دوز بالایی از پرتو را به ناحیه‌ای بسیار مشخص می‌رساند.

• شیمی‌درمانی: این روش شامل استفاده از داروها برای کشتن سلول‌های سرطانی است. شیمی‌درمانی می‌تواند به‌صورت خوراکی (قرص) یا وریدی (از طریق IV) داده شود. چون مغز یک سد محافظ دارد (سد خونی-مغزی)، برخی داروهای شیمی‌درمانی به‌طور خاص طراحی شده‌اند تا از این سد عبور کنند و به‌طور مؤثر به تومور برسند.

• درمان هدفمند: این داروها بر ناهنجاری‌های خاص درون سلول‌های سرطانی تمرکز می‌کنند که به رشد و بقا کمک می‌کنند. با هدف قرار دادن این مولکول‌های خاص، این درمان‌ها می‌توانند به سلول‌های سرطانی حمله کنند و در مقایسه با شیمی‌درمانی سنتی آسیب کمتری به سلول‌های طبیعی وارد کنند.

• میدان‌های درمان‌کنندهٔ تومور (TTFields): این یک درمان جدیدتر است که از میدان‌های الکتریکی برای مختل کردن تقسیم سلول‌های سرطانی استفاده می‌کند. معمولاً برای برخی انواع تومورهای مغزی، مانند گلیوبلاستوما، به‌کار می‌رود و روی پوست سر قرار می‌گیرد.

نرخ بقا در سرطان مغز

نرخ بقا در سرطان مغز می‌تواند به‌طور قابل‌توجهی متفاوت باشد. عواملی که بر این نرخ‌ها اثر می‌گذارند شامل نوع و درجهٔ تومور، سن و وضعیت کلی سلامت بیمار، و میزان پاسخ‌گویی سرطان به درمان هستند.

برای مثال، برخی تومورهای خوش‌خیم نرخ بقای بسیار بالایی دارند، در حالی که تومورهای بدخیمِ تهاجمی‌تر، مانند گلیوبلاستوما، چالش‌های بیشتری ایجاد می‌کنند. برای این نوع سرطان ویرانگر، نرخ بقا بدون درمان فقط ۲ تا ۳ ماه است و با مراقبت استاندارد به ۲ تا ۵ سال می‌رسد.

پیشرفت‌های پزشکی همچنان به بهبود نتایج کمک می‌کنند، اما مهم است که پیش‌آگهی دقیق با تیم درمانی در میان گذاشته شود.

رویکرد تیم چندتخصصی کلید مدیریت مؤثر سرطان مغز است. این تیم اغلب شامل جراحان مغز و اعصاب، نورواونکولوژیست‌ها (پزشکانی که در سرطان مغز تخصص دارند)، انکولوژیست‌های پرتودرمانی، نورولوژیست‌ها، پاتولوژیست‌ها، رادیولوژیست‌ها، پرستاران و مددکاران اجتماعی است.

آن‌ها با همکاری یکدیگر یک راهبرد درمانی شخصی‌سازی‌شده ایجاد می‌کنند و در طول مسیر درمان، حمایت مداوم ارائه می‌دهند.

زندگی با سرطان مغز: حمایت و منابع

تشخیص سرطان مغز می‌تواند پرسش‌ها و نگرانی‌های زیادی ایجاد کند. فراتر از درمان‌های پزشکی، یافتن نظام‌های حمایتی و منابع مناسب بخش مهمی از مدیریت این وضعیت است. این کار اغلب به رویکرد تیمی نیاز دارد، جایی که متخصصان پزشکی با هم کار می‌کنند تا برنامهٔ درمانی متناسب با هر بیمار را تدوین کنند.

تیم‌های مراقبت معمولاً شامل متخصصانی مانند جراحان مغز و اعصاب هستند که عمل جراحی انجام می‌دهند، و نورواونکولوژیست‌ها که بر درمان‌های سرطان مغز تمرکز دارند. انکولوژیست‌های پرتودرمانی و دیگر کارکنان پشتیبان نیز نقش‌های مهمی ایفا می‌کنند.

این تیم‌های چندتخصصی هدف دارند که از زمان تشخیص تا دوران پس از درمان، مراقبت هماهنگ ارائه دهند.

برای افرادی و خانواده‌هایی که به دنبال کمک هستند، منابع مختلفی در دسترس است. این منابع می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

• گروه‌های حمایتی: ارتباط با دیگرانی که تجربه‌های مشابه دارند می‌تواند آرامش عاطفی و توصیه‌های عملی فراهم کند.

• مراکز اطلاع‌رسانی: سازمان‌های معتبر مواد آموزشی دربارهٔ تومورهای مغزی، گزینه‌های درمانی و راهبردهای مقابله ارائه می‌دهند.

• خدمات توانبخشی: فیزیوتراپی، کاردرمانی و گفتاردرمانی می‌توانند به مدیریت علائم و بهبود عملکرد روزانه پس از درمان کمک کنند.

• متخصصان سلامت روان: مشاوران یا درمانگران می‌توانند در مواجهه با چالش‌های عاطفی و روانیِ مرتبط با تشخیص سرطان کمک کنند.

دسترسی به مراقبت تخصصی کلیدی است و بسیاری از مراکز سرطان برنامه‌های ویژه‌ای دارند که بر تومورهای مغز و نخاع متمرکزند. این برنامه‌ها اغلب درمان‌های پیشرفته و خدمات حمایتی ارائه می‌دهند. بررسی این گزینه‌ها می‌تواند به افراد کمک کند مراقبت و منابع موردنیاز برای زندگی با سرطان مغز را پیدا کنند.

پیش رفتن با اطلاعات مربوط به سرطان مغز

خب، ما دربارهٔ سرطان مغز نکات زیادی را مرور کردیم. این موضوع پیچیده‌ای است و فهمیدن انواع مختلف، علائم، و اینکه چگونه تشخیص داده می‌شود می‌تواند زیاد به نظر برسد.

به یاد داشته باشید، دانستن حقایق نخستین گام است. اگر شما یا کسی که می‌شناسید با این مسئله درگیر است، مراجعه به متخصصان پزشکی بسیار مهم است. آن‌ها کسانی هستند که می‌توانند با درمان‌ها و پژوهش‌ها بهترین مسیر پیش رو را مشخص کنند.

منابع

1. مؤسسهٔ ملی اختلالات عصبی و سکتهٔ مغزی. (بی‌تاریخ). تومورهای مغز و نخاع. بازیابی‌شده در ۲۳ آوریل ۲۰۲۶، از https://www.ninds.nih.gov/health-information/disorders/brain-and-spinal-cord-tumors

2. Yeini, E., Ofek, P., Albeck, N., Rodriguez Ajamil, D., Neufeld, L., Eldar‐Boock, A., ... & Satchi‐Fainaro, R. (2021). هدف‌گیری گلیوبلاستوما: پیشرفت‌ها در رسانش دارو و رویکردهای درمانی نوین. Advanced Therapeutics, 4(1), 2000124. https://doi.org/10.1002/adtp.202000124

3. Duan, D., Goemans, N., Tassoni, A., & Flanigan, K. M. (2022, January 20). دیستروفی عضلانی دوشن و بکر. In M. P. Adam, et al. (Eds.), GeneReviews. دانشگاه واشینگتن، سیاتل. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/sites/books/NBK1311/

4. Johansson, G., Andersson, U., & Melin, B. (2016). تحولات اخیر در سندرم‌های مستعدکنندهٔ تومور مغزی. Acta oncologica, 55(4), 401-411. https://doi.org/10.3109/0284186X.2015.1107190

5. Sun, T., Plutynski, A., Ward, S., & Rubin, J. B. (2015). نگاهی یکپارچه به تفاوت‌های جنسیتی در تومورهای مغزی. Cellular and molecular life sciences : CMLS, 72(17), 3323–3342. https://doi.org/10.1007/s00018-015-1930-2

سؤالات متداول

تومور مغزی دقیقاً چیست؟

تومور مغزی یک توده یا برآمدگی از سلول‌هاست که در داخل یا اطراف مغز شما رشد می‌کند. این سلول‌ها مانند سلول‌های طبیعی رشد نمی‌کنند؛ آن‌ها بدون کنترل تکثیر می‌شوند. حتی تومورهایی که سرطانی نیستند، یعنی تومورهای خوش‌خیم، می‌توانند مشکل‌ساز شوند، زیرا جمجمه نمی‌تواند گسترش یابد و تودهٔ در حال رشد می‌تواند بر بخش‌های مهم مغز فشار وارد کند.

تفاوت بین سرطان اولیه و ثانویهٔ مغز چیست؟

سرطان اولیهٔ مغز دقیقاً از خودِ سلول‌های مغزی آغاز می‌شود. سرطان ثانویه، یا متاستاتیک، مغز زمانی است که سرطان در جای دیگری از بدن، مانند ریه‌ها یا پستان، شروع می‌شود و سپس به مغز گسترش می‌یابد. هر دو می‌توانند بسیار جدی باشند.

آیا همهٔ تومورهای مغزی سرطانی هستند؟

خیر، همهٔ تومورهای مغزی سرطانی نیستند. حدود یک‌سوم تومورهای مغزی سرطانی (بدخیم) هستند، یعنی می‌توانند به بافت‌های مجاور تهاجم کنند و گسترش یابند. دو‌سوم دیگر خوش‌خیم‌اند، یعنی به نواحی دیگر گسترش نمی‌یابند، اما همچنان می‌توانند با فشار آوردن بر بافت مغز مشکل ایجاد کنند.

برخی از انواع شایع تومورهای مغزی کدام‌اند؟

بیش از ۱۲۰ نوع مختلف تومور مغزی وجود دارد. برخی از انواع شایع شامل گلیوماها هستند که از سلول‌های پشتیبان مغز شروع می‌شوند، و مننژیوماها که از لایه‌های محافظ اطراف مغز رشد می‌کنند. گلیوبلاستوما نوعی بسیار تهاجمی از گلیوما است.

نشانه‌های هشداردهندهٔ تومور مغزی چیست؟

علائم می‌توانند بسته به محل تومور و اندازهٔ آن بسیار متفاوت باشند. برخی نشانه‌های رایج شامل سردردهای مداوم، تغییرات در بینایی یا گفتار، مشکل در تعادل، تشنج، یا تغییر در شخصیت یا شیوهٔ فکر کردن هستند. گاهی تومورهای با رشد آهسته تا زمانی که بسیار بزرگ نشوند علائمی ایجاد نمی‌کنند.

آیا ممکن است تومور مغزی داشته باشید و ندانید؟

بله، ممکن است. تومورهای آهسته‌رشدی مانند مننژیوماها شاید برای مدت طولانی هیچ علامت قابل‌توجهی ایجاد نکنند. آن‌ها می‌توانند پیش از آنکه شروع به فشار آوردن بر بخش‌های مغز و ایجاد مشکل کنند، بسیار بزرگ شوند.

چه چیزی ممکن است باعث شود کسی تومور مغزی بگیرد؟

دلیل دقیق اینکه بیشتر تومورهای اولیهٔ مغز چرا شروع می‌شوند، مشخص نیست. بااین‌حال، برخی عوامل ممکن است خطر را افزایش دهند. این عوامل شامل برخی شرایط ژنیِ ارثی، قرار گرفتن در معرض سطوح بالای پرتو، و تضعیف سیستم ایمنی هستند. پژوهش‌ها همچنان ادامه دارند تا این علت‌ها بهتر درک شوند.

پزشکان چگونه تشخیص می‌دهند که کسی تومور مغزی دارد؟

پزشکان از چند روش برای تشخیص تومورهای مغزی استفاده می‌کنند. آن‌ها ممکن است یک معاینهٔ عصبی انجام دهند تا حواس و رفلکس‌های شما را بررسی کنند. آزمایش‌های تصویربرداری مانند MRI یا سی‌تی‌اسکن می‌توانند محل و اندازهٔ تومور را نشان دهند. گاهی نیز برای آزمایش، قطعهٔ کوچکی از تومور برداشته می‌شود که بیوپسی نام دارد تا مشخص شود سرطانی است یا نه و چه نوعی دارد.

راه‌های اصلی درمان سرطان مغز چیست؟

درمان به نوع، اندازه و محل تومور بستگی دارد. درمان‌های رایج شامل جراحی برای برداشتن هرچه بیشتر تومور، پرتودرمانی برای کشتن سلول‌های سرطانی، و شیمی‌درمانی، که از داروها برای مقابله با سرطان استفاده می‌کند، هستند. گاهی درمان‌های جدیدتری که سلول‌های سرطانی خاص را هدف قرار می‌دهند نیز به‌کار می‌روند.

آیا مردم می‌توانند پس از تشخیص تومور مغزی زندگی عادی داشته باشند؟

بسیاری از افراد می‌توانند پس از تشخیص تومور مغزی زندگی کامل و معناداری داشته باشند، به‌ویژه اگر تومور خوش‌خیم باشد یا زود تشخیص داده شده باشد. درمان می‌تواند به کنترل تومور و اثرات آن کمک کند. برخی افراد ممکن است با چالش‌های بلندمدت روبه‌رو شوند، اما توانبخشی و حمایت می‌تواند کیفیت زندگی آن‌ها را به‌طور چشمگیری بهبود دهد.