Có thật là một "nhân cách gây nghiện" không?

"Nhân cách dễ gây nghiện" là lầm tưởng hay hiện thực?

Ý niệm về một "nhân cách dễ gây nghiện" đã tồn tại từ lâu, thường được dùng để giải thích tại sao một số người dường như dễ mắc các chứng nghiện hơn những người khác. Nó vẽ ra hình ảnh về một kiểu người cụ thể được định sẵn là sẽ rơi vào tình trạng phụ thuộc.

Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học thần kinh, khái niệm này sắc thái hơn nhiều so với một kiểu tính cách đơn giản.

Tại sao các chuyên gia lại bác bỏ khuôn mẫu về một kiểu nhân cách duy nhất?

Ý niệm về một "nhân cách dễ gây nghiện" duy nhất, có thể nhận diện phần lớn được các chuyên gia sức khỏe tâm thần coi là một lầm tưởng. Đây không phải là một chẩn đoán chính thức được tìm thấy trong các cuốn cẩm nang chẩn đoán như DSM-5.

Thay vào đó, thuật ngữ này thường được sử dụng như một cách gọi tắt để mô tả một nhóm các đặc điểm và hành vi mà nghiên cứu đã chỉ ra là có thể làm tăng mức độ dễ bị tổn thương của một người trước chứng nghiện. Những đặc điểm này không đảm bảo chắc chắn sẽ gây nghiện; nhiều người có những đặc điểm này chưa bao giờ phát triển chứng rối loạn sử dụng chất hoặc nghiện hành vi. Ngược lại, những người không có các đặc điểm nổi bật này vẫn có thể mắc chứng nghiện.

Nghiên cứu hỗ trợ thế nào cho lý thuyết về phổ nguy cơ thay vì một kiểu cố định?

Mặc dù không tồn tại một "nhân cách dễ gây nghiện" rõ rệt, nhưng ý tưởng sâu xa bên dưới lại chỉ ra những mô thức dễ bị tổn thương có thật. Nghiên cứu chỉ ra rằng nghiện là một bệnh lý não bộ phức tạp bị ảnh hưởng bởi sự kết hợp của các yếu tố di truyền, tâm lý và môi trường. Một số đặc điểm tính cách nhất định xuất hiện thường xuyên hơn ở những cá nhân đang đấu tranh với chứng nghiện, gợi mở về một phổ nguy cơ hơn là một kiểu tính cách cố định.

Các đặc điểm này có thể bao gồm:

• Tính bốc đồng: Khuynh hướng hành động mà không cân nhắc kỹ lưỡng hậu quả.

• Tìm kiếm cảm giác mạnh: Động lực mạnh mẽ hướng tới những trải nghiệm mới lạ, dữ dội và đầy phấn khích.

• Cảm xúc không ổn định: Khó khăn trong việc quản lý và điều hòa cảm xúc, thường dẫn đến cảm giác đau khổ, phiền muộn.

• Tính tận tâm thấp: Gặp thử thách với tính tự kỷ luật và hành vi hướng tới mục tiêu.

Những đặc điểm nhân cách cốt lõi nào làm tăng đáng kể nguy cơ nghiện?

Tính bốc đồng cao: Hành động không suy nghĩ

Tính bốc đồng được đặc trưng bởi khuynh hướng hành động theo những thôi thúc hoặc ham muốn đột ngột mà không có nhiều sự suy tính trước về hậu quả. Điều này có thể biểu hiện qua việc khó trì hoãn sự thỏa mãn, đưa ra các quyết định vội vã và gặp khó khăn trong việc cưỡng lại những phần thưởng tức thì, ngay cả khi chúng mang lại những rủi ro dài hạn.

Đối với những người có tính bốc đồng cao, niềm vui hoặc sự giải thoát tức thì mà một chất hoặc hành vi mang lại có thể cực kỳ hấp dẫn, lấn át những lo ngại về tác hại tiềm ẩn. Đặc điểm này có thể khiến họ khó ngừng sử dụng một chất sau khi đã bắt đầu hoặc khó cưỡng lại cảm giác thèm muốn.

Tìm kiếm cảm giác mạnh: Động lực cho sự mới lạ và cường độ mạnh

Tìm kiếm cảm giác mạnh bao gồm khát khao mạnh mẽ đối với các trải nghiệm mới, đa dạng, phức tạp và dữ dội. Những người có đặc điểm này thường khao khát sự phấn khích, tính mới lạ, sự phiêu lưu và họ có thể dễ dàng cảm thấy nhàm chán với những công việc lặp đi lặp lại hàng ngày.

Động lực này có thể dẫn họ đến việc thử nghiệm các chất kích thích hoặc tham gia vào các hành vi nguy hiểm để tìm kiếm cảm giác hưng phấn hoặc trạng thái kích thích cao độ. Cảm giác mãnh liệt ban đầu liên quan đến việc sử dụng chất có thể cực kỳ hấp dẫn đối với người tìm kiếm cảm giác mạnh, có khả năng dẫn đến việc sử dụng lặp đi lặp lại để tìm lại cường độ ban đầu đó.

Tính nhạy cảm cao và sự khẩn thiết tiêu cực: Đối phó với nỗi đau khổ

Tính nhạy cảm cao (Neuroticism) là một khía cạnh nhân cách liên quan đến khuynh hướng trải nghiệm các cảm xúc tiêu cực như lo âu, lo lắng, buồn bã và cáu gắt. Khi kết hợp với "sự khẩn thiết tiêu cực" (một khía cạnh của tính bốc đồng), các cá nhân có thể cảm thấy một sự thôi thúc mãnh liệt phải hành động bốc đồng nhằm trốn tránh hoặc giảm bớt những cảm giác đau khổ này.

Thay vì phát triển các cơ chế ứng phó lành mạnh hơn, họ có thể tìm đến các chất hoặc hành vi như một lối thoát nhanh chóng, dẫu chỉ là tạm thời, khỏi nỗi đau cảm xúc. Mô thức này có thể tạo ra một vòng lặp nơi các cảm xúc tiêu cực kích hoạt việc sử dụng chất, và việc này ngược lại có thể dẫn đến nhiều cảm xúc tiêu cực hơn.

Tính tận tâm thấp: Những thử thách với tính tự kỷ luật

Tính tận tâm là một đặc điểm liên quan đến tính tự kỷ luật, sự ngăn nắp và hành vi hướng tới mục tiêu. Những người có tính tận tâm thấp có thể gặp khó khăn trong việc lập kế hoạch, tự kiểm soát và thực hiện đến cùng các cam kết.

Điều này có thể khiến họ khó cưỡng lại các cám dỗ, quản lý trách nhiệm hoặc tuân thủ các phác đồ điều trị. Sự thiếu hụt khả năng tự điều chỉnh có cấu trúc có thể khiến họ dễ bị tổn thương hơn trước các quyết định bốc đồng và ít được trang bị để quản lý các yêu cầu của quá trình phục hồi, vốn thường đòi hỏi nỗ lực kiên trì và tuân thủ các thói quen hàng ngày.

Tâm lý và sinh học của cá nhân ảnh hưởng thế nào đến mức độ nhạy cảm?

Mặc dù các đặc điểm nhân cách mang lại cái nhìn thoáng qua về những tổn thương tiềm ẩn, nhưng thế giới nội tâm của một người—tâm lý của họ, cách họ xử lý cảm xúc và hệ thống phần thưởng của não bộ—đóng một vai trò quan trọng trong nguy cơ nghiện. Đây không phải là những đặc tính cố định mà là những khía cạnh động trong cách một người trải nghiệm thế giới và các trạng thái nội tâm của chính họ.

Vai trò của độ nhạy phần thưởng trong việc thúc đẩy hành vi cưỡng chế là gì?

Một số cá nhân sở hữu bộ não được cấu tạo để phản ứng mãnh liệt hơn với các phần thưởng. Sự gia tăng độ nhạy phần thưởng này có nghĩa là các hoạt động hoặc chất kích thích giải phóng dopamine, một chất dẫn truyền thần kinh quan trọng liên quan đến khoái cảm và động lực, có thể trở nên cực kỳ hấp dẫn.

Đối với những người này, sự phấn khích ban đầu từ một chất hoặc một hành vi cưỡng chế có thể mang lại cảm giác mạnh mẽ hơn, tạo ra động lực lớn hơn để lặp lại trải nghiệm đó. Điều này không có nghĩa là họ chắc chắn sẽ bị nghiện, nhưng nó gợi ý một khuynh hướng sinh học có thể khiến một số lối mòn hành vi trở nên lôi cuốn hơn.

Làm thế nào việc gặp thử thách trong điều hòa cảm xúc dẫn đến việc tìm kiếm bên ngoài?

Nhiều người đang đấu tranh với chứng nghiện cho biết họ sử dụng các chất hoặc tham gia vào các hành vi như một cách để đối phó với những cảm xúc khó khăn. Điều này có thể bắt nguồn từ những thử thách trong việc điều hòa cảm xúc, tức là khả năng quản lý và phản hồi các trải nghiệm cảm xúc theo hướng lành mạnh.

Khi đối mặt với căng thẳng, lo âu, buồn bã hoặc thậm chí là buồn chán, những cá nhân gặp khó khăn trong việc điều hòa các cảm xúc này có thể tìm đến các nguồn bên ngoài để giải tỏa. Điều này có thể tạo ra một vòng lặp nơi chất kích thích hoặc hành vi mang lại sự an ủi tạm thời, nhưng cuối cùng lại làm trầm trọng thêm nỗi đau khổ cảm xúc tiềm ẩn, dẫn đến sự phụ thuộc vào nó để có được sự ổn định về mặt cảm xúc.

Tại sao các hành vi cưỡng chế đồng thời thường xuất hiện cùng nhau?

Không lấy làm lạ khi những người có xu hướng dễ bị nghiện biểu hiện các mô thức cưỡng chế trong các lĩnh vực ngoài việc sử dụng chất. Điều này có thể bao gồm các hành vi như cờ bạc quá độ, mua sắm cưỡng chế, rối loạn ăn uống hoặc sử dụng internet có vấn đề.

Các hành vi này thường chia sẻ các cơ chế cơ bản giống như chứng nghiện chất, chẳng hạn như động lực tìm kiếm sự thỏa mãn tức thì, khó kiểm soát xung động và việc sử dụng hành vi đó để trốn tránh các cảm xúc tiêu cực. Sự hiện diện của một hành vi cưỡng chế đôi khi có thể dọn đường cho những hành vi khác, tạo ra một mạng lưới các thách thức phức tạp làm tăng mức độ dễ bị tổn thương tổng thể.

Hoạt động của não bộ có thể cung cấp bằng chứng khách quan về xu hướng dễ bị nghiện không?

Để hiểu được cội nguồn sinh học của xu hướng dễ bị nghiện, các nhà nghiên cứu sử dụng điện não đồ (EEG) để xác định các tín hiệu điện cụ thể tương ứng về mặt vật lý với các đặc điểm tâm lý như tính bốc đồng và độ nhạy phần thưởng. Bằng cách phân tích cả sóng não lúc nghỉ ngơi và Điện thế liên quan đến sự kiện (phản ứng điện tức thì của não đối với một kích thích), các nhà khoa học có thể đo lường một cách khách quan các cơ chế thần kinh khiến một số người có nguy cơ cao hơn:

• Sự suy giảm liên quan đến lỗi (ERN) và sự mù quáng trước hậu quả: ERN là một mức sụt giảm điện âm sắc nét xảy ra trong vòng một vài phần nghìn giây khi một người nhận ra họ đã phạm sai lầm. Đó là "chuông cảnh báo" thần kinh của não bộ. Các nghiên cứu cho thấy những người cực kỳ bốc đồng thường biểu hiện một ERN bị cùn mòn trong các nhiệm vụ đưa ra quyết định rủi ro. Điều này có nghĩa là não của họ thực sự ghi nhận ít cảnh báo hơn khi họ đưa ra một lựa chọn tồi, minh họa cho sự mù quáng sinh học đối với các hậu quả tiêu cực dài hạn.

• Tỷ lệ Theta/Beta (TBR) tăng cao và phản ứng với phần thưởng: Các nhà nghiên cứu cũng phân tích dữ liệu EEG ở trạng thái nghỉ, đặc biệt xem xét tỷ lệ giữa sóng não chậm (Theta) và sóng não nhanh (Beta) ở thùy trán. Sự tăng cao TBR ở vùng giữa trán là một dấu ấn sinh học cho thấy sự kiểm soát vỏ não bị suy giảm đối với các mạch động lực dưới vỏ não của não bộ. Một người có tín hiệu này rất dễ rơi vào trạng thái "bám đuổi dấu hiệu" (sign-tracking), một trạng thái cực kỳ nhạy cảm với phần thưởng, nơi họ trở nên tập trung cao độ, về mặt sinh học, vào các manh mối dự báo một phần thưởng tiềm năng.

• Sóng P300 bị suy giảm (Kiểm soát ức chế): P300 là một tín hiệu ERP quan trọng cho việc kiểm soát nhận thức và ức chế hành động. Trong các nhiệm vụ "No-Go" (nơi đối tượng phải đột ngột dừng một hành động thể chất tự động), các cá nhân có mức độ dễ bị tổn thương cao về mặt di truyền và tâm lý đối với việc sử dụng chất liên tục cho thấy một biên độ P300 giảm rõ rệt, chứng minh một sự thâm hụt có thể đo lường được trong hệ thống phanh của bộ não.

Điều cực kỳ quan trọng cần lưu ý là EEG và việc xác định các dấu ấn thần kinh này chỉ được sử dụng nghiêm ngặt trong các môi trường nghiên cứu lâm sàng để lập bản đồ các cơ chế cơ bản của hành vi. Chúng không sẵn có như một công cụ chẩn đoán công khai để dự đoán nguy cơ cụ thể của một cá nhân trong việc phát triển chứng nghiện.

Tuy nhiên, các phép đo sinh lý này cung cấp bằng chứng khách quan, quan trọng cho thấy các đặc điểm tính cách liên quan đến nghiện không phải là những suy đồi về mặt đạo đức, mà bắt nguồn sâu xa từ sinh học thần kinh có thể đo lường được.

Khi nào những khuynh hướng tính cách này vượt quá giới hạn để trở thành một vấn đề?

Điều quan trọng là phải hiểu rằng việc có những đặc điểm tính cách nhất định, như tính bốc đồng hoặc khuynh hướng tìm kiếm các trải nghiệm mới, không tự động có nghĩa là ai đó được định sẵn sẽ bị nghiện. Nhiều người có những đặc điểm này vẫn sống một cuộc đời trọn vẹn, lành mạnh. Sự khác biệt chính nằm ở cách các đặc điểm này biểu hiện và tương tác với các yếu tố khác.

Sự chuyển dịch từ một đặc điểm tính cách sang một vấn đề tiềm ẩn thường xảy ra khi những khuynh hướng này bắt đầu gây ra đau khổ hoặc suy giảm chức năng đáng kể trong cuộc sống hàng ngày.

Làm thế nào để nhận biết sự chuyển dịch từ đặc điểm tính cách sang hành vi cưỡng chế?

Một số chỉ báo có thể gợi ý rằng các đặc điểm tính cách đang góp phần vào các hành vi có vấn đề thay vì chỉ đơn thuần là một phần tính cách của ai đó. Chúng bao gồm:

• Mất kiểm soát: Gặp khó khăn trong việc giới hạn sử dụng một chất hoặc tham gia vào một hành vi, ngay cả khi có ý định dừng lại hoặc cắt giảm.

• Hậu quả tiêu cực: Tiếp tục hành vi đó bất chấp việc trải qua những tổn hại trong các mối quan hệ, công việc, học tập hoặc sức khỏe não bộ.

• Sự bận tâm tâm trí: Dành một lượng thời gian đáng kể để suy nghĩ về, tìm kiếm, sử dụng hoặc phục hồi sau khi sử dụng chất hoặc thực hiện hành vi.

• Bỏ bê trách nhiệm: Ưu tiên chất kích thích hoặc hành vi đó hơn các nghĩa vụ quan trọng, chẳng hạn như gia đình, công việc hoặc vệ sinh cá nhân.

• Triệu chứng cai: Trải qua cảm giác khó chịu về thể chất hoặc tâm lý khi ngừng sử dụng chất hoặc khi hành vi bị gián đoạn.

Những dấu hiệu này cho thấy hành vi đã vượt ra ngoài một sở thích hoặc khuynh hướng đơn thuần và đã trở thành cưỡng chế.

Tại sao bối cảnh và môi trường là những yếu tố then chốt đối với nguy cơ nghiện?

Môi trường của một người đóng một vai trò đáng kể trong việc liệu các đặc điểm nhất định có dẫn đến nghiện hay không. Ví dụ, một người có khuynh hướng tìm kiếm cảm giác mạnh cao có thể hướng nguồn năng lượng đó vào các môn thể thao mạo hiểm hoặc các con đường sự nghiệp đầy thử thách trong một môi trường mang tính nâng đỡ.

Tuy nhiên, trong một môi trường nơi việc sử dụng chất kích thích được bình thường hóa hoặc dễ dàng tiếp cận, những khuynh hướng tương tự đó có thể dẫn đến việc lạm dụng chất có vấn đề. Các yếu tố như áp lực từ bạn bè, tiền sử gia đình có người bị nghiện, việc tiếp xúc sớm với các chất kích thích, và mức độ căng thẳng hoặc chấn thương tâm lý cao đều có thể làm tăng mức độ dễ bị tổn thương.

Sự hiện diện của các đặc điểm này một cách biệt lập ít có khả năng dự báo chứng nghiện hơn là sự tương tác của chúng trong một bối cảnh cuộc sống cụ thể.

Khi nào sự tự nhận thức là không đủ và cần đến sự trợ giúp chuyên nghiệp?

Mặc dù sự tự nhận thức là một bước đi đầu tiên có giá trị, nhưng nó không phải lúc nào cũng đủ để quản lý các rủi ro liên quan đến một số đặc điểm tính cách nhất định và các mô thức gây nghiện tiềm ẩn.

Khi các hành vi bắt đầu tác động tiêu cực đến cuộc sống của một người, hoặc khi các nỗ lực kiểm soát chúng không thành công, việc tìm kiếm sự trợ giúp chuyên nghiệp trở nên cần thiết. Điều này có thể bao gồm việc tìm kiếm sự đánh giá từ các nhà cung cấp dịch vụ y tế hoặc các chuyên gia sức khỏe tâm thần.

Họ có thể giúp phân biệt giữa các đặc điểm tính cách và một rối loạn đang phát triển, đồng thời thảo luận về các biện pháp can thiệp tiềm ẩn. Các phương pháp điều trị thường bao gồm các liệu pháp hành vi, chẳng hạn như Liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) hoặc Liệu pháp hành vi biện chứng (DBT), có thể dạy các chiến lược ứng phó để quản lý tính bốc đồng, điều hòa cảm xúc và giải quyết các vấn đề tiềm ẩn.

Trong một số trường hợp, thuốc cũng có thể được cân nhắc như một phần của kế hoạch điều trị rộng hơn, đặc biệt nếu có sự xuất hiện đồng thời của các tình trạng sức khỏe tâm thần. Mục tiêu là phát triển những cách lành mạnh hơn để quản lý nỗi đau khổ và hướng các khuynh hướng vốn có theo hướng xây dựng.

Hiểu được xu hướng dễ bị tổn thương có thể dẫn đến một cuộc sống lành mạnh hơn như thế nào?

Vì vậy, mặc dù ý tưởng về một "nhân cách dễ gây nghiện" riêng biệt không phải là một chẩn đoán chính thức, nhưng nó chỉ ra các mô thức có thật trong thực tế. Chúng ta đã thấy rằng một số đặc điểm như tính bốc đồng, động lực tìm kiếm trải nghiệm mới và việc gặp khó khăn trong quản lý cảm xúc có thể khiến ai đó dễ bị nghiện hơn.

Nhưng đây không phải là một kết cục được định sẵn. Di truyền, môi trường sống và các trải nghiệm cá nhân của chúng ta đều đóng một vai trò và chúng tương tác với nhau theo những cách rất phức tạp.

Tin tốt là việc hiểu được những điểm dễ bị tổn thương này chính là bước đầu tiên. Bằng cách xây dựng các kỹ năng ứng phó mạnh mẽ, tìm kiếm sự hỗ trợ và đưa ra những lựa chọn có ý thức, mọi người có thể giảm đáng kể nguy cơ của mình và dẫn dắt một cuộc sống lành mạnh hơn, ngay cả khi họ sở hữu những đặc điểm có thể làm tăng mức độ dễ bị tổn thương.

Tài liệu tham khảo

1. Hasan, H. M., El Rasheed, A. H., Bastawy, M., Elhamshary, M. M., & Ghanem, M. M. (2025). Rối loạn nhân cách liên quan đến các rối loạn sử dụng rượu, heroin và chất an thần trong một mẫu nghiên cứu tại Ai Cập: một nghiên cứu sơ bộ. The Egyptian Journal of Neurology, Psychiatry and Neurosurgery, 61(1), 94. https://doi.org/10.1186/s41983-025-01027-7

2. Folivi, F., Denaro, C. M., Hartley, A. A., Bukach, C. M., Couperus, J. W., & Reed, C. L. (2025). Khía cạnh không ổn định nhận thức của tính bốc đồng dự báo ERN: Một nghiên cứu ERP. International Journal of Psychophysiology, 214, 113206. https://doi.org/10.1016/j.ijpsycho.2025.113206

3. Mattioni, L., Di Gregorio, F., Badioli, M., Danti, C., Degni, L. A., Finotti, G., ... & Garofalo, S. (2025). TỶ LỆ THETA/BETA TRẠNG THÁI NGHỈ LỘ DIỆN CÁC TÍN HIỆU THẦN KINH RIÊNG BIỆT Ở NHỮNG CÁ NHÂN CÓ XU HƯỚNG BÁM ĐUỔI DẤU HIỆU CAO. Biological Psychiatry: Cognitive Neuroscience and Neuroimaging. https://doi.org/10.1016/j.bpsc.2025.12.001

4. Antón-Toro, L. F., Shpakivska-Bilan, D., López-Abad, L., Del Cerro-León, A., Uceta, M., Bruña, R., ... & Maestú, F. (2025). Khuynh hướng bộc phát uống rượu ở trẻ vị thành niên có liên quan đến các khác biệt trong các trường liên quan đến sự kiện điều khiển ức chế MEG. Frontiers in Psychiatry, 16, 1696748. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2025.1696748

Các câu hỏi thường gặp

Chính xác thì "nhân cách dễ gây nghiện" là gì?

Thuật ngữ "nhân cách dễ gây nghiện" không phải là một chẩn đoán y khoa chính thức. Nó giống như một biệt danh dành cho một nhóm các đặc điểm tính cách có thể khiến một người dễ phát triển chứng nghiện hơn. Hãy nghĩ về nó như một tập hợp các đặc điểm, không phải là một chứng rối loạn cụ thể.

Việc có "nhân cách dễ gây nghiện" có nghĩa là một người chắc chắn sẽ bị nghiện không?

Không, hoàn toàn không. Việc sở hữu các đặc điểm liên quan đến nguy cơ nghiện không định đoạt số phận của bạn. Nhiều người có các đặc điểm này chưa bao giờ bị nghiện. Nó giống như việc có nguy cơ bị cảm lạnh cao hơn; điều đó không đồng nghĩa với việc bạn chắc chắn sẽ bị ốm.

Một số đặc điểm chung liên quan đến xu hướng dễ bị nghiện là gì?

Một số đặc điểm chung bao gồm hành động trước khi suy nghĩ kỹ (tính bốc đồng), luôn tìm kiếm những trải nghiệm mới lạ và thú vị (tìm kiếm cảm giác mạnh), gặp khó khăn khi đối phó với căng thẳng hoặc cảm xúc tiêu cực, và đấu tranh với việc tự kiểm soát hoặc kiên trì với kế hoạch đề ra.

Nghiện có phải chỉ do một thứ duy nhất gây ra, chẳng hạn như tính cách?

Không, nghiện thường là sự pha trộn của nhiều yếu tố. Gen của bạn, tính cách của bạn và các trải nghiệm sống đều cùng tác động qua lại. Không chỉ có một yếu tố duy nhất dẫn đến chứng nghiện.

Tính bốc đồng làm tăng nguy cơ nghiện như thế nào?

Những người bốc đồng có xu hướng hành động trước và suy nghĩ sau. Điều này có thể dẫn họ đến việc thử các hành vi hoặc chất kích thích rủi ro mà không cân nhắc đầy đủ các tác hại hoặc hậu quả tiềm tàng.

Mối liên hệ giữa việc tìm kiếm cảm giác mạnh và chứng nghiện là gì?

Những người liên tục tìm kiếm cảm giác mạnh và các trải nghiệm mới có thể bị thu hút bởi những cảm xúc mãnh liệt mà một số chất kích thích hoặc hành vi gây nghiện có thể mang lại. Họ có thể dễ dàng cảm thấy nhàm chán và cần nhiều sự kích thích hơn.

Những khó khăn trong kiểm soát cảm xúc ảnh hưởng thế nào đến nguy cơ nghiện?

Khi mọi người gặp khó khăn trong việc quản lý cảm xúc của mình, đặc biệt là những cảm xúc tiêu cực như buồn bã hoặc lo âu, họ có thể tìm đến các chất gây nghiện hoặc một số hành vi nhất định như một cách để trốn tránh hoặc làm tê liệt các cảm xúc đó. Điều này có thể trở thành một lối mòn hành vi.

Có hữu ích không khi tự dán nhãn bản thân là có "nhân cách dễ gây nghiện"?

Việc tự dán nhãn bản thân có thể không phải là cách tiếp cận hữu ích nhất. Đôi khi nó có thể khiến mọi người cảm thấy như thể họ không thể thay đổi hoặc việc bị nghiện là không thể tránh khỏi. Tập trung vào các hành vi cụ thể và học hỏi các kỹ năng mới thường sẽ mang lại hiệu quả cao hơn.